TÜRKİYE'NİN ORTA DOĞU POLİTİKASI: SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM

Mehmet ŞAHİN

Özet
Türkiye'nin Orta Doğu'ya yönelik politikasında Batı ile ilişkilerinin seyri her zaman ana belirleyici etken olmuştur. 1950'lere kadar Orta Doğu sorunlarına karışmamayı güveliği açısında uygun bulan Türkiye, 1950'li yıllarda Sovyetler Birliği'nden tehdit algıladığı için aktif Batı taraftarlığını ulusal çıkarına uygun bulmuştur. Batıyla sorunlu ilişkileri olduğunda veya beklediği değeri/yardımı göremeyince Türkiye, dış politikada çeşitliliğe gitme ihtiyacı hissetmiştir. 2000'li yıllara kadar Türkiye'nin Orta Doğu'ya yönelik dış politikasını birinci derecede güvenlik kaygıları şekillendirmiştir. 2000'li yılların başından itibaren, değişen uluslararası ve bölgesel dengeler Türkiye'nin bölgeyle ilgilenmesinin önünü açmıştır. Türk dış politikasındaki güvenlik kaygılarının ağırlığının azalması Türkiye'nin Batı'ya bağımlılığını azaltırken başta Ota Doğu olmak üzere yakın çevresinde etkinliğinin artmasını sağlamaktadır. Son yıllarda ortaya koyduğu barış sağlama amaçlı açık diplomasiye dayanan politikasıyla Türkiye, hem kendisi siyasi ve ekonomik kazanç sağlarken hem de bölgenin istikrar ve refahına katkı sağlamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Türk Dış Politikası, Orta Doğu, Türkler, Araplar, Dış Politika.

TURKISH FOREIGN POLICY TOWARD THE MIDDLE EAST: CONTINUITY AND CHANGE

Abstract
Relations with the West has always been the most determinent factor of the Turkish foreign policy in the Middle East. Turkey chose to stay neutral to the problems in the Middle East until the 1950's and decided to actively align with the West in line with her national interests due to the perceived threat from the Soviet Union. Once Turkey had problematic relations with the West or believed the country

  
 

did not get the expected value/assistance, Turkey chose to widen her foreign policy options. Turkey's policy toward the Middle East was mostly shaped by security issues until the 2000's. Starting from early 2000's changing international and regional balances enabled Turkey to pay more interest to the region. As the security concerns of the Turkish foreign policy decreased, the country became less dependent on the West and became more effective in the proximity, mainly the Middle East. Turkey, with a policy of open diplomacy focusing on building peace is earning economic and political gains as well as contributing the region's stability and welfare.

Key Words:Turkish Foreign Policy, Middle East, Turks, Arabs, Foreign Policy.