Özet

Türk Dış Politikası, 1950lere kadar Türkiye'nin Batılı olduğunu ve Osmanlı'nın devamı olmayacağını öne süren bir hüviyete sahipti. 1950 seçimleri sonrasında, Soğuk Savaş'ın da etkisiyle iyice Batı ve ABD yanlısı bir dış politika izlenirken, 1960ların ikinci yarısından sonra Türkiye'nin çıkarlarını gözeten bir politikaya kayılmış, 1991 Körfez Savaşı ile de zaten Soğuk Savaş'ın bitmesiyle bir kimlik bunalımıyla karşı karşıya kalan ülkenin dış siyasetinde önemli bir kırılma meydana gelmiştir. Bu kırılma, Balkanlar ve Ortadoğu bölgeleri söz konusu olduğunda Yeni-Osmanlıcılık olarak tanımlanabilmektedir. Ancak, Yeni-Osmanlıcı dış politika da 2002'den başlayarak Stratejik Derinlik politikasıyla ikame edilmiştir. Bu iki politikanın sürdürülebilirliği tamamen küresel ve bölgesel dengelerin etkileşimi ile mümkün olacak veya olmayacaktır. Türkiye'nin Yeni-Osmanlıcılık veya Stratejik Derinlik siyasal kalıpları marifetiyle çıkarlarını güçlendirip güçlendirememesi bu dengelere ve ülkenin birebir ölçekte Irak ve diğer bölge ülkeleriyle ve ABD ile ilişkilerine bağlıdır.

Anahtar kelimeler: Türkiye, Dış Politikası, Yeni-Osmanlıcılık, Stratejik Derinlik Doktrini.

TURKEY'S FOREIGN POLICY TOWARDS THE MIDDLE EAST: CHANGE AND CONTINUITY

Abstract

Turkish Foreign Policy experienced a shift from the political orientation which refused its Ottoman heritage and which was strictly Western to another of stern Westernism. During the 1950s a very pro-Western and pro-American foreign policy was pursued with the impact of the Cold War as well and this changed in the 1960s into a policy which promoted Turkish interests and with the end of the Cold War and the 1991 Gulf Crisis\ another paradigm shift was experienced in Turkish foreign policy. This shift can be named –as far as the Balkans and the Middle East are concerned- as Neo-Ottomanism. However, the Neo-Ottomanist foreign policy was also replaced from 2002 on with the Strategic Depth doctrine. The success of both policies are to be made possible by the improvement or deterioriation of Turkey's relations with regional countries and with the US.

Key Words: Turkey, Foreign Policy, Neo-Ottomanism, Strategic Depth Doctrine.