Özet
Bu çalışma Irak petrollerinin önemini ortaya koymakta; petrolün siyasi ekonomisini Orta Doğu, Irak'ın yakın çevresi ve Irak'ın federatif yapısı bağlamında ve üç analiz düzeyinde ele almaktadır: 1- Küresel düzeyde; ABD, Çin ve Rusya gibi aktörlerin hangi nedenlerle Irak'a ilgi duydukları irdelenmekte, petrol talebindeki artışın yükselen fiyatlarla beraber yarattığı siyasi baskı incelenmekte ve başta Venezüella olmak üzere Latin Amerika'da yükselen Bolivarcılık hareketinin ABD'nin Irak yaklaşımıyla etkileşimi ortaya konmaktadır, 2- Bölgesel düzeyde; Irak'ın siyasi yapısının ve çatışmacı özelliklerinin petrol anlaşmalarıyla etkileşimi incelenmekte, çokuluslu firmalarla beraber İran, Türkiye, İsrail ve Suudi Arabistan gibi bölge aktörlerinin konumları ele alınmakta, 3- Yerel düzeyde; Irak'ı oluşturan federatif yapıya işlemiş petrol mücadelesinin nasıl bir kimlik siyasetini ortaya çıkardığı muhtemel sonuçlarıyla beraber irdelenmektedir.
Anahtar Kelimeler: Orta Doğu, Irak, Petrol, Enerji, Siyasi Ekonomi
ECONOMIC POLITICAL & STRATEGIC SIGNIFICANCE OF IRAQI OIL AT GLOBAL, REGIONAL AND LOCAL AXES Abstract
This study brings out the significance of Iraqi oil and elaborates its political economy within the context of the Middle East, Iraq's neighborhood and Iraq's federal structure and in terms of three levels of analyses: 1- With regard to the global level; this article indicates the reasons which push the actors such as the US, China and Russia into Iraq; elaborates the political pressures coming from the rise of oil demand, and therefore the prices; and shows how the rise of Bolivarianism in Latin America, especially in Venezuella, interrelates to US expansions in Iraq; 2- With regard to the regional level; it analyzes how Iraqi political structure and its antagonistic specificities interact with the positions of multinational companies and of regional actors such as Iran, Turkey, Israel and Saudi Arabia 3- With regard to the local level; it scrutinizes what kind of identity politics and contingent consequences are led by the oil struggle embedded within Iraq's federative structure.
Key Words: Middle East, Iraq, Oil, Energy, Political Economy |
